Πτήσεις και καταδύσεις (Βαρότραυμα)

Τι κοινό έχουν η πτήση με αεροπλάνο, το ψαροντούφεκο και η οδήγηση στο βουνό; Και στις 3 περιπτώσεις, η πίεση της ατμόσφαιρας αλλάζει, το τύμπανο συμπιέζεται και μπορεί να προκληθεί πόνος και βλάβη στο αυτί.

Το αυτί χωρίζεται από το τύμπανο σε έξω και έσω αυτί. Το έσω αυτί έχει ένα σωληνάκι που το συνδέει με τη μύτη, την Ευσταχιανή σάλπιγγα, μέσα από το οποίο μπορεί και εξισορροπεί την πίεση με το περιβάλλον. Όταν καταπίνουμε ή χασμουριόμαστε, τότε ανοιγοκλείνει η Ευσταχιανή σάλπιγγα και εξισορροπείτε η πίεση.

Αν για οποιοδήποτε λόγο δεν δουλεύει καλά η Ευσταχιανή σάλπιγγα, τότε δεν μπορεί να εξισωθεί η πίεση των 2 τμημάτων του αυτιού και προκαλείται πόνος και τραυματισμός (βαρότραυμα) στο τύμπανο από υπερβολική τάση (τέντωμα). Στις καταδύσεις το νερό πιέζει το τύμπανο προς τα μέσα, ενώ στην προσγείωση και στην απογείωση του αεροπλάνου, αυξάνεται η πίεση του αέρα είτε στο έξω είτε στο έσω αυτί και πιέζει το τύμπανο αντίστοιχα. 

Το βαρότραυμα συνοδεύεται από απότομο πόνο, ενώ μπορεί να μειωθεί η ακοή, να νιώθει κανείς το αυτί μπουκωμένο, να ακούει μεταλλικό ήχο ή σφύριγμα (εμβοές) και ακόμα να νιώσει ζάλη (ίλιγγο) ή και ξαφνικό πονοκέφαλο.

Ο Μύθος

Η Αλήθεια

Τι να κάνετε

• Να καταδύεστε μόνο αν είστε υγιείς και ακόμα και τότε χρησιμοποιήστε αποσυμφορητικό spray πριν την κατάδυση προκειμένου να ανοίξει πλήρως η μύτη και η Ευσταχιανή σάλπιγγα
• Ταξιδέψτε με αεροπλάνο μόνο αν είστε υγιείς και ακόμα και τότε χρησιμοποιήστε αποσυμφορητικό spray πριν το ταξίδι προκειμένου να ανοίξει πλήρως η μύτη και η Ευσταχιανή σάλπιγγα
• Μασάτε τσίχλα ή φάτε μια καραμέλα, κυρίως κατά την άνοδο και την κάθοδο του αεροπλάνου
• Ένας ακόμα τρόπος είναι να κλείσετε σφιχτά τη μύτη και το στόμα και να σπρώξετε αέρα στα αυτιά. Αυτό ονομάζεται «χειρισμός Valsalva» (ή αλλιώς εξίσωση) αλλά θέλει προσοχή γιατί μπορεί να νιώσετε ζάλη ή να προκαλέσετε βλάβη στο τύμπανο αν το παρακάνετε!

Τι να μην κάνετε

Αν είστε κρυωμένος/η, μην ταξιδεύετε με αεροπλάνο και μην κάνετε καταδύσεις. Αν πρέπει οπωσδήποτε να ταξιδέψετε, μιλήστε με τον Ωτορινολαρυγγολόγο σας για να σας δώσει τις απαραίτητες οδηγίες.

Τι κάνουμε εμείς

Αν πράγματι προκληθεί βαρότραυμα, το αντιμετωπίζουμε υποστηρικτικά. Σε κάθε περίπτωση πρέπει να βρούμε το βαθύτερο αίτιο, που μπορεί να είναι κάτι απλό, όπως ένα κρυολόγημα, ή κάτι μόνιμο, όπως κάποιο ανατομικό πρόβλημα, π.χ. στραβό διάφραγμα, υπερτροφικές κόγχες, πολύποδες, κτλ.